Mức giảm trừ gia cảnh 2026: 15,5 triệu đồng/tháng và cách tính thuế TNCN mới nhất

Từ kỳ tính thuế năm 2026, mức giảm trừ gia cảnh tăng lên 15,5 triệu đồng/tháng cho người nộp thuế và 6,2 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc. Cùng với biểu thuế lũy tiến rút gọn còn 5 bậc, phần lớn người làm công ăn lương sẽ nộp thuế thu nhập cá nhân (TNCN) ít hơn đáng kể. Bài viết dưới đây giải thích căn cứ pháp lý, cách tính và các lưu ý khi quyết toán.

Giảm trừ gia cảnh & biểu thuế 5 bậc từ 2026 – Mức giảm trừ gia cảnh 2026 và cách tính thuế TNCN

1. Mức giảm trừ gia cảnh năm 2026 là bao nhiêu?

Theo Nghị quyết số 110/2025/UBTVQH15 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về điều chỉnh mức giảm trừ gia cảnh, áp dụng từ kỳ tính thuế năm 2026 (từ ngày 01/01/2026):

Mức tăng khoảng 41% so với trước. Nói cách khác, người độc thân có thu nhập tính thuế (sau khi trừ bảo hiểm bắt buộc) không quá 15,5 triệu đồng/tháng thì không phải nộp thuế TNCN từ tiền lương, tiền công.

Lưu ý quan trọng: Khi quyết toán thuế TNCN năm 2025 (thực hiện trong năm 2026), vẫn áp dụng mức cũ 11 triệu đồng và 4,4 triệu đồng. Mức mới chỉ áp dụng cho thu nhập thuộc kỳ tính thuế 2026.

2. Biểu thuế lũy tiến từng phần 5 bậc áp dụng cho tiền lương

Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) năm 2025 rút gọn biểu thuế lũy tiến từ 7 bậc xuống 5 bậc, áp dụng cho thu nhập từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú từ kỳ tính thuế 2026:

3. Công thức tính thuế TNCN từ tiền lương năm 2026

Thuế TNCN phải nộp = Thu nhập tính thuế × Thuế suất (theo từng bậc)

Trong đó:

• Thu nhập tính thuế = Thu nhập chịu thuế – Các khoản giảm trừ
• Thu nhập chịu thuế = Tổng thu nhập – Các khoản được miễn (phụ cấp ăn trưa trong mức quy định, tiền làm thêm giờ phần chênh lệch cao hơn, …)
• Các khoản giảm trừ gồm: giảm trừ gia cảnh (bản thân + người phụ thuộc), các khoản bảo hiểm bắt buộc (BHXH 8%, BHYT 1,5%, BHTN 1%), đóng góp từ thiện, nhân đạo, khuyến học hợp lệ, quỹ hưu trí tự nguyện trong giới hạn.

Ví dụ minh họa

Anh A có lương 30 triệu đồng/tháng, đóng bảo hiểm bắt buộc 10,5% trên toàn bộ lương (3,15 triệu đồng).

Trường hợp 1 – Không có người phụ thuộc:

• Thu nhập tính thuế = 30 – 3,15 – 15,5 = 11,35 triệu đồng
• Thuế = 10 × 5% + 1,35 × 10% = 0,5 + 0,135 = 000 đồng/tháng
• (Theo cách tính cũ trước 2026: khoảng 1.627.500 đồng/tháng)

Trường hợp 2 – Có 1 con nhỏ là người phụ thuộc:

• Thu nhập tính thuế = 11,35 – 6,2 = 5,15 triệu đồng
• Thuế = 5,15 × 5% = 500 đồng/tháng
• (Theo cách tính cũ: khoảng 967.500 đồng/tháng)

4. Ai được đăng ký là người phụ thuộc?

Người phụ thuộc thường gồm:

1. Con dưới 18 tuổi; con từ đủ 18 tuổi trở lên bị khuyết tật, không có khả năng lao động; con đang học đại học, cao đẳng, trung cấp, học nghề không có thu nhập hoặc thu nhập bình quân tháng không vượt mức theo quy định.
2. Vợ hoặc chồng không có khả năng lao động hoặc không có thu nhập/thu nhập thấp theo quy định.
3. Cha, mẹ (kể cả cha mẹ vợ/chồng, cha mẹ nuôi) hết tuổi lao động hoặc trong độ tuổi lao động nhưng không có khả năng lao động, không có thu nhập hoặc thu nhập thấp.
4. Các cá nhân khác không nơi nương tựa mà người nộp thuế phải trực tiếp nuôi dưỡng (anh chị em ruột, ông bà, cháu ruột…) đáp ứng điều kiện.

Mỗi người phụ thuộc chỉ được tính giảm trừ một lần vào một người nộp thuế trong cùng năm tính thuế. Người lao động cần đăng ký người phụ thuộc qua tổ chức chi trả thu nhập hoặc trực tiếp với cơ quan thuế (eTax, ứng dụng eTax Mobile) kèm hồ sơ chứng minh.

5. Những lưu ý khi áp dụng mức giảm trừ mới

• Lương tháng 12/2025 trả vào tháng 01/2026: thuộc kỳ tính thuế 2026, được áp dụng mức giảm trừ mới.
• Doanh nghiệp đã khấu trừ theo mức cũ trong các tháng đầu năm 2026 (nếu có) sẽ được điều chỉnh khi quyết toán năm 2026; người lao động không bị thiệt.
• Chỉ tính giảm trừ bản thân tại một nơi: người có thu nhập từ nhiều nơi chỉ đăng ký giảm trừ bản thân tại một tổ chức chi trả.
• Hồ sơ người phụ thuộc phải lưu đầy đủ (giấy khai sinh, giấy xác nhận…) để tránh bị truy thu khi cơ quan thuế kiểm tra.

6. Câu hỏi thường gặp (FAQ)

Lương 15 triệu đồng/tháng năm 2026 có phải nộp thuế TNCN không? Không. Sau khi trừ bảo hiểm bắt buộc, thu nhập còn dưới mức giảm trừ bản thân 15,5 triệu đồng nên không phát sinh thuế.

Quyết toán thuế năm 2025 có được áp dụng mức 15,5 triệu đồng không? Không. Quyết toán năm 2025 vẫn áp dụng mức 11 triệu đồng/tháng cho bản thân và 4,4 triệu đồng/tháng cho mỗi người phụ thuộc.

Có thể đăng ký người phụ thuộc giữa năm không? Có. Người nộp thuế được tính giảm trừ từ tháng phát sinh nghĩa vụ nuôi dưỡng; nếu đăng ký muộn có thể được tính bổ sung khi quyết toán.

Kết luận

Mức giảm trừ gia cảnh 15,5 triệu đồng/tháng và biểu thuế 5 bậc giúp giảm đáng kể gánh nặng thuế cho người lao động từ năm 2026. Người lao động và bộ phận kế toán, nhân sự nên rà soát lại cách khấu trừ hằng tháng và hồ sơ người phụ thuộc để đảm bảo quyền lợi.

👉 Cần tư vấn quyết toán thuế TNCN, đăng ký người phụ thuộc hoặc xử lý truy thu thuế? Liên hệ luật sư thuế của chúng tôi để được hỗ trợ nhanh chóng.